Дэлхийн зах зээл дээр алтны үнэ сүүлийн жилүүдэд түүхэн өндөр түвшинд хүрч, хөрөнгө оруулагчдын анхаарлын төвд байсаар байна. Эдийн засгийн эрсдэл, геополитикийн зөрчил, валютын ханшийн өөрчлөлт зэрэг олон хүчин зүйл алтны үнийг хөдөлгөж буй.
2026 оны долдугаар сарын байдлаар олон улсын зах зээл дээр алтны спот үнэ нэг трой унц (31.1 грамм) нь ойролцоогоор 4000 ам.доллар орчимд хэлбэлзэж байна.
📈 Алт яагаад үнэ цэнтэй хэвээр байна вэ?
Алтыг олон зуун жилийн турш “аюулгүй хөрөнгө” гэж үзсээр ирсэн. Учир нь:
✅ Валютын ханш сулрах үед үнэ нь өсөх хандлагатай
✅ Инфляцын эрсдэлийн эсрэг хамгаалалт болдог
✅ Улс орнуудын төв банкууд нөөцдөө хадгалдаг
✅ Дэлхийн хямрал, дайн, улс төрийн тогтворгүй байдлын үед эрэлт нэмэгддэг
Дэлхийн алтны зөвлөл (World Gold Council)-өөс мэдээлснээр 2025-2026 онд геополитикийн тодорхойгүй байдал, төв банкуудын алт худалдан авалт, хөрөнгө оруулагчдын сонирхол алтны зах зээлийг дэмжих гол хүчин зүйл хэвээр байна.
🌍 Дэлхийн нөхцөл байдал алтны үнэд нөлөөлж байна
Сүүлийн жилүүдэд Орос-Украины дайн, Ойрхи Дорнодын зөрчил, АНУ болон Хятадын харилцааны хурцадмал байдал, Дэлхийн эдийн засгийн өсөлтийн тодорхойгүй байдал зэрэг хүчин зүйлс хөрөнгө оруулагчдыг эрсдэл багатай хөрөнгө хайхад хүргэж байна.
Reuters агентлагийн мэдээлснээр, 2026 оны долдугаар сард алтны үнэ 4000 ам.долларын босго орчимд хэлбэлзэж буй бөгөөд ам.долларын ханш, АНУ-ын зээлийн хүүгийн хүлээлт алтны хөдөлгөөнд хүчтэй нөлөөлж буй аж.
🏦 Төв банкууд алт худалдан авч байна
Сүүлийн жилүүдэд дэлхийн олон орны төв банкууд алтны нөөцөө нэмэгдүүлэх хандлага үзүүлж байна. Үүний гол шалтгаан нь ам.доллараас хэт хамаарал бууруулах, валютын нөөцөө төрөлжүүлэх, эдийн засгийн хямралын үед хамгаалалт бий болгох юм.
Дэлхийн алтны зөвлөлийн судалгаагаар, төв банкуудын алтны эрэлт алтны зах зээлийн урт хугацааны чухал дэмжлэг хэвээр байна.
🇲🇳 Монголчуудын хувьд алт ямар ач холбогдолтой вэ?
Монгол Улс алт олборлогч орны нэг бөгөөд алт нь экспортын чухал бүтээгдэхүүнүүдийн нэг юм. Алтны үнэ өсөх үедалт олборлогч компаниудын орлого нэмэгдэх боломжтой. Улсын валютын нөөцөд эерэг нөлөө үзүүлж болно. Экспортын орлого өсөх боломжтой. Гэхдээ алтны үнэ өсөх нь зөвхөн ашиг биш. Үүнд олборлолтын зардал, татварын бодлого, валютын ханш, дэлхийн зах зээлийн эрэлт чухал нөлөөтэй.
🔮 Цаашдын төлөв: Алт өсөх үү, буурах уу?
Шинжээчдийн үзэж байгаагаар, алтны цаашдын хөдөлгөөнд дараах хүчин зүйлс хамгийн их нөлөөлөх аж.
Өсгөх боломжтой хүчин зүйл:
🟡 Геополитикийн эрсдэл нэмэгдэх
🟡 АНУ-ын хүү буурах
🟡 Ам.долларын ханш сулрах
🟡 Төв банкууд алт худалдан авах
Бууруулах боломжтой хүчин зүйл:
🔻 АНУ-ын эдийн засаг хүчтэй өсөх
🔻 Зээлийн хүү өндөр хэвээр байх
🔻 Ам.доллар чангарвал
Дэлхийн алтны зөвлөлийн 2026 оны төлөвөөр алтны үнэ эдийн засгийн нөхцөлөөс хамаарч хэлбэлзэх боловч эрсдэлийн үед хамгаалах хөрөнгө гэсэн байр сууриа хадгална гэж үзэж байна.
Алт нь зөвхөн үнэт металлаас гадна дэлхийн эдийн засгийн “сэрэмжлүүлэх дохио” болж ирсэн хөрөнгө юм. Дайн, инфляц, валютын эрсдэл нэмэгдэх үед хүмүүс алт руу ханддаг бол эдийн засаг тогтворжих үед үнэ нь дарамтад ордог. Гэхдээ олон улсын зах зээлийн өнөөгийн нөхцөлд алт дэлхийн хамгийн анхаарал татсан хөрөнгийн нэг хэвээр байна.
Эх сурвалж: WORLD GOLD COUNCIL, REUTERS