Франц даяар өрнөж буй оюутнуудын эсэргүүцэл намжих шинжгүй байна. Пүрэв гарагт Парисын зүүн хойд хэсэгт байрлах нэгэн ахлах сургуулийн сурагчид хогийн сав ашиглан сургуулийнхаа үүдийг хааж, хаалт босгосны дараа цагдаа нар нулимс асгаруулагч хий ашиглан жагсагчдыг тараах ажиллагаа явуулжээ.
Парисын Хелен Буше ахлах сургууль нь нийслэлд өрнөсөн мөргөлдөөний голомтуудын нэг болоод байгаа бөгөөд пүрэв гарагт эсэргүүцлийн улмаас үйл ажиллагаа нь тасалдсан олон зуун сургуулийн нэг юм.
Сурагчид сургуулийн орчимд цуглах үеэр үймээн самуун дарах цагдаа нар ойролцоох гудамжуудад байрлажээ. Жагсагчдын олонх нь танигдахаас зайлсхийх зорилгоор эмнэлгийн амны хаалт, юүдэнтэй хувцас өмссөн байв.
Тухайн өдөр Франц даяар ахлах сургуулийн сурагчдын хөдөлгөөнийг дэмжсэн дор хаяж 12 жагсаал зохион байгуулахаар төлөвлөжээ. Тэдгээрийн нэг нь Парисын Бастилийн талбайд болсон бөгөөд цагдаа нар жагсагчдын эсрэг нулимс асгаруулагч хий болон усан буу ашигласан байна.
Францын Дотоод хэргийн яамны мэдээлснээр, есдүгээр сарын сүүлээс хойш цагдаа нар 6600 гаруй хүнийг баривчилжээ. Эсэргүүцлийг эхлүүлсэн сурагчдын ихэнх нь 18 нас хүрээгүй бөгөөд боловсролын салбарын санхүүжилтийг нэмэгдүүлэхийг шаардаж байгаа аж.
Боловсролын яамны мэдээлснээр, пүрэв гарагт нийт 375 сургууль бүрэн болон хэсэгчлэн хаагджээ.
Засгийн газарт ирэх шахалт нэмэгдэж байна
Мягмар гарагтай харьцуулахад хаалгаа барьсан сургуулиудын тоо буурсан ч Ерөнхийлөгч Эммануэль Макроны бүрэн эрхийн хугацаа дуусах үеийн Засгийн газарт ирэх улс төр, нийгмийн шахалт нэмэгдсээр байна.
Сургуулиудын санхүүжилт хангалтгүй байгааг эсэргүүцсэн хөдөлгөөн өргөжихийн хэрээр сургуулийн барилга байгууламжийн доройтол, ажилтны хүрэлцээгүй байдал зэрэг асуудал олны анхааралд оржээ. Үүний зэрэгцээ жагсаалын үндсэн шаардлагыг дэмждэггүй, эмх замбараагүй байдал үүсгэгчид, үйлдвэрчний эвлэлүүд болон улс төрийн бүлгүүд ч хөдөлгөөнд оролцож байна.
Францын Ерөнхий сайд Себастьян Лекорню телевизээр ард иргэдэд хандахдаа жагсаалын үеэр гарч буй хүчирхийллийг буруушаажээ. Тэрбээр “Хүчирхийлэл гарч, сурагчид болон сургуулийн ажилтнууд халдлагад өртөж, цагдаа, жандармууд гэмтэж бэртэн, сургуулиудыг шатааж, эвдэн сүйтгэж байна. Мөн олон мянган цагийн хичээл тасалдаж, заналхийлэл, доромжлол гарч байгааг мартаж болохгүй” хэмээн мэдэгдсэн байна.
Мөн жагсагчдын бухимдлыг сонгуулийн улс төрийн тэмцэлдээ ашиглаж буй улс төрийн удирдагчдыг шүүмжилжээ.
Франц улс ирэх дөрөвдүгээр сард Ерөнхийлөгчийн сонгууль явуулах гэж байгаа юм. Лекорню “Бид Францын залуусын аюулгүй байдлаар тоглож болохгүй” гэж онцолсон байна.
“Тэд биднийг дэмжиж байгаа гэж мэдэрдэггүй”
Хелен Буше ахлах сургуулийн өмнө 18 настай их сургуулийн оюутан Эмма Хелил хуучин сургуулийнхаа хаалт босгосон сурагчдыг дэмжихээр иржээ. Тэрбээр цагдаа нарын хүч хэрэглэж буй байдалд ихээхэн санаа зовниж байгаагаа Associated Press агентлагт ярьсан байна.
Эмма Хелил “Бид эрхийнхээ төлөө тэмцэж байна. Нэг нүдээ сохлуулах, гараа алдахын төлөө энд ирээгүй” хэмээн хэлжээ.
Түүний хэлснээр, сургуулийн барилгад дулаалгын асуудал, ус алдалт зэрэг хүндрэл байдаг бөгөөд заримдаа харх хүртэл харж байсан аж. Бусад сурагч ч мөн сургуулийн орчинд харх үзэгддэгийг баталжээ.
Ерөнхий сайд Лекорню нөхцөл байдлыг намжаахыг оролдож байгаад тэрбээр төдийлөн итгэлгүй байгаагаа илэрхийлсэн байна.
“Энэ хөдөлгөөн суларна гэж би бодохгүй байна. Нөхцөл байдал өөрчлөгдөхгүй бол эсэргүүцэл улам хүчтэй болно. Ялангуяа дараагийн Ерөнхийлөгчийн сонгууль ойртож байгаа энэ үед өөр өөр асуудлын төлөө тэмцэж буй бүлгүүд нэгдэж ч магадгүй” гэжээ.
Түүнийг ярилцлага өгснөөс удалгүй цагдаа нар ойролцоох талбайг бүсэлж, олон хүн хөдөлгөөнд оролцохоор шахцалдан цуглах үед нулимс асгаруулагч хий ашигласан байна.
“Арав, арваннэгдүгээр сар, арванхоёрдугаар сар хүртэл шаардлагатай бол үргэлжлүүлнэ”
Парисын Бүгд найрамдах улсын талбайд шатаж буй хогийн савнаас гарсан утаа агаарт тогтож, ахлах сургууль болон их сургуулийн хэдэн зуун оюутан Бастилийн талбай руу жагсан явахаар бэлтгэж байв. Бастилийн талбай нь тухайн өдрийн жагсаалын гол цэг болжээ.
Зарим жагсагч сургуулийнхаа нэрийг бичсэн самбар барьсан бол бусад нь “Боловсролдоо зарцуулахаас илүү мөнгийг хүчний байгууллагын дарамтад зарцуулж байна”, “Биднийг цагдаагаас хэн хамгаалах вэ?” гэсэн уриа барьсан байлаа.
Парисын 8 дугаар их сургуулийн 18 настай оюутан София Фердиалс:
“Бид энд байна, жагсаж байна, зогсохгүй. Шаардлагатай бол аравдугаар сар, арваннэгдүгээр сар, арванхоёрдугаар сар хүртэл үргэлжлүүлнэ. Биднийг юу ч зогсоож чадахгүй” гэж мэдэгджээ.
Сургуулийн номын санчаар ажилладаг 39 настай Дуния Жержон Бастилийн талбайд болсон жагсаалд нэгдсэн байна. Тэрбээр сурагчдын санаа зовниж буй асуудлыг хуваалцдаг бөгөөд ирээдүйдээ түгшиж буй залуусын өмнө тулгарсан илүү өргөн хүрээний хямралд санаа зовниж байгаагаа хэлжээ.
Түүний ажилладаг дунд болон ахлах сургуульд сурагчдын шаардлага, асуудлыг хэлэлцэх тусгай цаг гаргасан байна.
Дуния Жержон “Тэд өөрсдийг нь дэмжиж байгаа гэж мэдэрдэггүй. Өөрсдийгөө мухардалд орсон, ийм нөхцөлд ажиллаж, суралцахаас өөр аргагүй байдалд хүрсэн гэж үзэж байна” хэмээн ярьжээ.
Жагсагчдын зарим нь үймээн самуун дарах цагдаа нар руу эд зүйл шидсэний дараа эрх баригчид нулимс асгаруулагч хий болон усан буу ашигласан байна.
Бельги, Италид ч оюутнуудын эсэргүүцэл өрнөж байна
Оюутнуудын эсэргүүцэл зөвхөн Францаар хязгаарлагдахгүй байна. Бельги, Италийн хэд хэдэн хотод мөн жагсаал, эсэргүүцлийн хөдөлгөөн өрнөжээ.
Бельгийн Льеж хотын захирагч Вилли Демейер цаашид мөргөлдөөн, эд хөрөнгө сүйтгэх үйлдэл гарах “бодитой, ноцтой бөгөөд ойрын эрсдэл” байгааг үндэслэн аравдугаар сарын 16-ны шөнө дунд хүртэл олон нийтийн цугларалт хийхийг хориглосон байна.
Хотын цагдаа нар лхагва гарагт хэдэн зуун жагсагчийг тогтоон барихын тулд усан буу болон нулимс асгаруулагч хий ашиглажээ. Эмх замбараагүй байдал үүссэнтэй холбогдуулан эрх баригчид худалдаа эрхлэгчдэд үйл ажиллагаагаа түр зогсоохыг зөвлөсөн шуурхай мессеж илгээсэн байна.
Энэ үеэр бараг 90 хүнийг баривчилж, хэд хэдэн цагдаа гэмтжээ. Брюссель болон Антверпен хотоос цагдаагийн нэмэлт хүч татан ажиллуулсан бөгөөд цаашид ч нэмэлт хүч ирэхээр байгаа аж. Мөн Монс, Шарлеруа хотуудад харьцангуй жижиг хэмжээний жагсаал болжээ.
Бельгийн Дотоод хэргийн сайд Бернар Кинтен нийгмийн сүлжээндээ “Эдгээр үйлдлийг гаргасан хүмүүс шүүхийн өмнө хариуцлага хүлээх ёстой” гэж мэдэгдсэн байна.
Бельгийн эсэргүүцлийг цахим чат бүлгүүдээр дамжуулан зохион байгуулж байгаа бөгөөд багшийн тоог нэмэгдүүлэх, анги дүүргэлтийг бууруулах шаардлага тавьж байна. Түүнчлэн тус улсын боловсролын салбарын шинэчлэлийг эсэргүүцэж байгаа аж. Эдгээр жагсаалд Францад өрнөж буй хөдөлгөөн тодорхой хэмжээгээр нөлөөлсөн байж болзошгүй гэж үзэж байна.
Италийн хэд хэдэн хотод мөн оюутнуудын эсэргүүцэл өрнөж байгаа ч цар хүрээний хувьд Францынхаас харьцангуй бага бөгөөд дотоодын олон төрлийн асуудлыг хөндөж байна.
Италийн идэвхтнүүд Францын хөдөлгөөнийг ил тод жишээ болгон “Францад хийж байгаатай адилхан хийцгээе” гэсэн уриа дэвшүүлж, сургуулийн байр эзлэх, сурагчдын хурал зохион байгуулах, жагсаал хийх зэргээр эсэргүүцлээ илэрхийлж байна.
Турин хотод сурагчид сургуулийн барилгын нөхцөл байдал, боловсролын салбарын санхүүжилт, цэргийн зардлын өсөлтийг эсэргүүцэн хэд хэдэн ахлах сургуулийн байрыг эзэлжээ.
Ром хотод сурагчид нэг ахлах сургуулийн байрыг эзэлж, өөр нэг сургуулийн сурагчид хичээлээ орхин жагсаалд нэгдсэн байна. Харин Неаполь хотын сурагчид цагаачдыг саатуулах төв байгуулах төлөвлөгөөг эсэргүүцэх шаардлагыг жагсаалдаа нэмжээ.
Эх сурвалж: FRANCE 24, AР