Григорийн тооллын жилийн 189 дэх өдөр (өндөр жилд 190 дэх өдөр).
Он дуусахад 176 хоног үлдэж байна.
Онцлох үйл явдлууд
МЭӨ 52 он - Өнөөгийн Францын нийслэл Парис хотын эхлэл болсон Лутетиа сууринг байгуулсан гэж уламжлал ёсоор үздэг.
1497 он - Васко да Гамагийн удирдсан Европоос Энэтхэг рүү чиглэсэн анхны далайн экспедиц Лиссабон хотоос хөдөлжээ. Энэ аялал нь дэлхийн худалдаа, далайн замын түүхийг эрс өөрчилсөн юм.
1796 он - АНУ-ын Төрийн департамент анхны Америкийн паспортыг албан ёсоор олгожээ.
1969 он - Вьетнамын дайны үеэр Америкийн цэргүүдийг Өмнөд Вьетнамаас гаргах ажиллагаа эхэлсэн бөгөөд энэ үйл явц гурван жил гаруйн дараа дууссан.
1972 он - АНУ-ын Ерөнхийлөгч Ричард Никсон ЗХУ гурван жилийн хугацаанд 750 сая ам.долларын үнэтэй Америкийн үр тариа худалдаж авахаар болсныг зарлав.
1974 он - ЗХУ-ын Коммунист намын Төв Хороо Байгаль–Амарын төмөр зам (БАМ)-ын гол шугамын барилгын төслийг баталжээ.
1980 он - Алматы хотын ойролцоо Ту‑154 онгоц осолдож, 166 хүн амиа алдсан нь Казахстаны түүхэн дэх хамгийн хүнд агаарын ослуудын нэг болсон.
1990 он - 1990 оны Хөлбөмбөгийн ДАШТ-ий финалд Баруун Герман Аргентиныг 1:0-ээр ялж дэлхийн аварга болов.
1994 он - Ким Ил Сон нас барсны дараа БНАСАУ Ерөнхийлөгчийн албан тушаалыг цуцалж, хүү Ким Жон Илийн хувьд “Их удирдагч” гэсэн шинэ статустай болсон.
2022 он - Японы Ерөнхий сайд асан Абэ Шинзо сонгуулийн кампанит ажлын үеэр халдлагад өртөн амиа алджээ.
Мэндэлсэн алдартнууд
1839 - Жон Д. Рокфеллер - Америкийн нэрт аж үйлдвэрч, Standard Oil компанийн үүсгэн байгуулагч, орчин үеийн газрын тосны салбарын хөгжилд үнэтэй хувь нэмэр оруулсан бизнесийн магнат.
1842 - Николай Бенардос - Оросын инженер, цахилгаан нуман гагнуурын аргыг хөгжүүлсэн зохион бүтээгч.
1843 - Херманн Кристиан Хилдебранд - Германы Балтийн бүс нутгийн нэрт түүхч, архивч, сурган хүмүүжүүлэгч.
1867 - Кэте Кольвиц - Германы зураач, уран барималч. Дайн, ядуурал, хүний эрхийн асуудлыг бүтээлээрээ мөнхөлсөн.
1882 - Перси Грейнжер - Австралийн төгөлдөр хуурч, хөгжмийн зохиолч, ардын хөгжмийг судлаач.
1894 - Пётр Капица - Зөвлөлтийн физикч, инженер, академич. Нам температурын физикийн судалгаагаараа 1978 оны Физикийн Нобелийн шагнал хүртсэн.
1895 - Игорь Тамм - Онолын физикч, академич. Черенковын цацрагийн онолыг боловсруулсан бүтээлээрээ 1958 оны Физикийн Нобелийн шагнал хүртсэн.
1908 - Нелсон Рокфеллер - Америкийн улс төрч, бизнес эрхлэгч, АНУ-ын 41 дэх дэд ерөнхийлөгч.
1938 - Марти Фелдман - Их Британийн инээдмийн жүжигчин, зохиолч, найруулагч. Өвөрмөц дүр төрхөөрөө дэлхийд алдаршсан.
1951 - Анжелика Хьюстон - Америкийн жүжигчин, Оскарын шагналт уран бүтээлч.
1958 - Кевин Бэйкон - Америкийн жүжигчин, продюсер. Холливудын олон арван алдартай кинонд тоглосон.
1961 - Тоби Кит - Америкийн кантри дуучин, ая зохиогч.
1976 - Бекки Хэммон - Америкийн мэргэжлийн сагсан бөмбөгчин, дасгалжуулагч. NBA-д дасгалжуулсан анхны эмэгтэйчүүдийн нэг.
1982 - София Буш - Америкийн жүжигчин, нийгмийн идэвхтэн.
1985 - Жэйден Смит - Америкийн жүжигчин, хөгжимчин, бизнес эрхлэгч.
Нас барагсад
810 - Пипин Итали – Каролингийн угсааны хаан, Италийн вант улсын захирагч.
1538 - Диего де Альмагро - Испанийн байлдан дагуулагч, Перуг эзлэх ажиллагааны гол удирдагчдын нэг.
1822 - Перси Биши Шелли - Английн романтик яруу найрагч. Ozymandias, Prometheus Unbound зэрэг алдарт бүтээлүүдийн зохиогч.
1934 - Бенжамин Бааде - Германы одон орон судлаач.
1979 - Шинъитиро Томонага - Японы онолын физикч, 1965 оны Физикийн Нобелийн шагналтан.
1994 - Ким Ил Сон - Бүгд Найрамдах Ардчилсан Солонгос Ард Улсын үндэслэгч удирдагч, Солонгосын Хөдөлмөрийн намын Ерөнхий нарийн бичгийн дарга.
1999 - Жон Фэйрбанк - Америкийн нэрт түүхч, Хятадын судлалын үндэслэгчдийн нэг.
2011 - Бетти Форд - АНУ-ын Тэргүүн хатагтай (1974–1977), эмэгтэйчүүдийн эрх, эрүүл мэндийн төлөө идэвхтэй ажилласан нийгмийн зүтгэлтэн.
2022 - Шинзо Абэ - Японы хамгийн удаан хугацаанд ажилласан Ерөнхий сайд, орчин үеийн Японы улс төрийн хамгийн нөлөө бүхий удирдагчдын нэг. Сонгуулийн сурталчилгааны үеэр халдлагад өртөн нас барсан.
Тэмдэглэлт баяр, онцлох өдрүүд
🩺 Дэлхийн харшлын өдөр (World Allergy Day) - Харшлын өвчний талаарх мэдлэгийг нэмэгдүүлэх, урьдчилан сэргийлэх ач холбогдлыг сурталчлах өдөр.
🌊 Дэлхийн далайн өдөр - Зарим улс оронд далай тэнгисийн экосистем, усан замын ач холбогдлыг онцлон тэмдэглэдэг.
🎶 Олон улсын хөгжим сонирхогчдын өдөр - Урлаг, хөгжим, соёлын үнэ цэнийг түгээн дэлгэрүүлэх зорилготой арга хэмжээнүүд зохион байгуулагддаг.
🇯🇵 Япон улс - Абэ Шинзогийн дурсгалыг хүндэтгэх арга хэмжээнүүд сүүлийн жилүүдэд өргөнөөр зохион байгуулагдах болсон.
🚆 ОХУ ба ТУХН-ийн зарим орон - БАМ төмөр замын бүтээн байгуулалттай холбоотой түүхэн дурсгалын арга хэмжээнүүд болдог.
Сонирхолтой баримт
7 сарын 8 бол аялал ба нээлтийн өдөр гэж нэрлэхэд тохиромжтой өдөр аж. Учир нь, Васко да Гамагийн түүхэн аялал энэ өдөр эхэлж, хүн төрөлхтний худалдаа, соёлын харилцаанд шинэ эрин үеийг нээсэн гэж үздэг.
📖 Өдрийн ишлэл
“Далайд гарсан зоригтой хүн л шинэ тивийг олдог.” (Васко да Гамагийн аяллаас сэдэвлэв)
Эх сурвалж: WIKIPEDIA, BRITANNICA, HISTORY
