Өнгөрч буй долоо хоногт Монголын улс төрийн гол анхаарал 2026 оны төсвийн тодотгол, ахмадын тэтгэвэр болон төрийн албан хаагчдын цалин, эрчим хүчний үнэ, шатахууны хангамжид төвлөрөв.
Үүний зэрэгцээ Монгол, Монтенегрогийн харилцаанд шинэ хуудас нээсэн төрийн айлчлал болж, боловсролын салбарын санхүүжилттэй холбоотой маргаан олон нийтийн анхаарлыг татлаа.
Гадаад ертөнцөд Ойрхи Дорнодын дайн газрын тосны үнэд нөлөөлж, БРИКС-ийн дээд хэмжээний уулзалт эхэлсэн нь дэлхийн эдийн засаг, геополитикийн гол сэдэв болов.
Хүмүүн.мн сайт өнгөрч буй долоо хоногт болсон онцлох үйл явдлуудыг тоймлон хүргэж байна.
УИХ-ын ээлжит бус чуулган эхэлж, 2026 оны төсвийн тодотголыг хэлэлцэж эхлэв. УИХ-ын 2026 оны ээлжит бус чуулган есдүгээр сарын 7-нд эхэлж, 2026 оны төсөвт өөрчлөлт оруулах, 2027-2028 оны төсвийн төсөөлөл болон нэгдсэн төсвийн хүрээний мэдэгдэлтэй холбоотой хуулийн төслүүдийг хэлэлцэж буй. Чуулганыг есдүгээр сарын 14 хүртэл хуралдуулахаар төлөвлөжээ.
Төсвийн тодотголын хүрээнд тэтгэвэр, төрийн албан хаагчдын цалин, халамж, боловсрол, эрүүл мэнд, эрчим хүчний салбарын санхүүжилт зэрэг иргэдийн амьдралд шууд нөлөөлөх асуудлууд гол сэдэв болов.
450 мянган ахмадын тэтгэврийг 1.1 сая төгрөгт хүргэх асуудал яригдлаа
Засгийн газраас төсвийн тодотгол батлагдсан тохиолдолд 2026 оны 11 дүгээр сарын 1-нээс 450 мянган ахмадын тэтгэврийг ойролцоогоор 1.1 сая төгрөгт хүргэх санал оруулсан талаар мэдээлэв. Мөн 2027 оноос инфляцтай уялдуулан тэтгэврийг нэмэгдүүлэхээр төлөвлөж буй талаар мэдээлсэн.
Энэ нь долоо хоногийн хамгийн их анхаарал татсан нийгэм, эдийн засгийн асуудлуудын нэг байлаа.
Төрийн албан хаагчдын цалинг 2027 онд нэмэгдүүлэхээр төсөвт тусгажээ
Төрийн захиргааны болон төрийн тусгай албан хаагчдын цалинг 2027 онд нэмэгдүүлэхээр ирэх оны төсвийн төсөлд тусгасан талаар Сангийн яам мэдээлэв. Гэхдээ УИХ-ын гишүүд төрийн албан хаагчдын цалинг салбар бүрээр ялгаатай нэмэгдүүлэх бус, нэгдсэн бодлогоор шийдэх шаардлагатай гэсэн байр суурь илэрхийлсэн юм.
Монтенегро Улсын Ерөнхийлөгч Яков Милатович Монголд төрийн айлчлал хийв
Долоо хоногийн гадаад харилцааны хамгийн том үйл явдлын нэг нь Монтенегро Улсын Ерөнхийлөгч Яков Милатовичийн Монгол Улсад хийсэн төрийн айлчлал байлаа.
Ерөнхийлөгч Яков Милатович гэргий Милена Милатовичийн хамт есдүгээр сарын 8-наас 10-ны өдрүүдэд Монголд айлчилж, Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүхтэй албан ёсны хэлэлцээ хийв. Энэ нь хоёр улс 2006 онд дипломат харилцаа тогтоосноос хойш Монтенегрогийн төрийн тэргүүний Монголд хийсэн анхны төрийн айлчлал бөгөөд дипломат харилцааны 20 жилийн ойтой давхацсан билээ.
Хэлэлцээгээр худалдаа, хөрөнгө оруулалт, эдийн засаг, боловсрол, соёл, шинжлэх ухаан, уур амьсгалын өөрчлөлт зэрэг чиглэлд хамтын ажиллагааг өргөжүүлэх асуудал яригдав.
Монгол, Монтенегрогийн бизнес эрхлэгчид хамтын ажиллагааны сууриа тавилаа.
Төрийн айлчлалын хүрээнд хоёр орны бизнесийн төлөөлөгчид уулзаж, эдийн засгийн харилцааг зөвхөн улс төр, дипломат түвшинд бус хувийн хэвшил, бизнесийн харилцаагаар өргөжүүлэх асуудалд анхаарав.
Шатахууны нийлүүлэлтэд анхаарч, БНХАУ-аас урт хугацаанд тогтвортой авах тохиролцоонд хүрэв
Шатахууны нийлүүлэлт Монголын эдийн засаг, иргэдийн өдөр тутмын амьдралын хамгийн анхаарал татсан асуудлын нэг хэвээр байна.
Есдүгээр сарын 10-нд Аж үйлдвэр, эрдэс баялгийн сайд Г.Дамдинням БНХАУ-ын Газрын тосны корпорацын удирдлагатай уулзаж, Монгол Улс БНХАУ-аас шатахууныг тогтвортой, урт хугацаанд нийлүүлэх чиглэлээр хамтран ажиллахаар тохиролцсон талаар мэдээлэв.
Энэ нь сүүлийн үед үүсээд буй шатахууны хангамжийн хүндрэлтэй холбоотойгоор олон нийтийн анхаарлын төвд орсон асуудал байлаа.
Эрчим хүчний үнийг нэмэхгүй байхад 200 тэрбум төгрөгийн татаас төлөвлөжээ
Эрчим хүчний салбарын санхүүгийн хүндрэлээс үүдэн тариф нэмэгдэх эрсдэлтэй байгаа энэ үед Засгийн газар цахилгаан, эрчим хүчний үнийг нэмэхгүй байхад зориулан төсөвт 200 тэрбум төгрөгийн татаас тусгахаар төлөвлөсөн талаар мэдээлэв.
Үүнээс 93 тэрбум төгрөгийг эрчим хүчний салбарын зайлшгүй шаардлагатай засвар, үйлчилгээнд зориулна гэж тайлбарласан юм.
Сургуулиудын хувьсах зардалтай холбоотой 3.5 тэрбум төгрөгийн асуудал анхаарал татав
Ерөнхий сайд Н.Учралын гэр бүлийн хамаарал бүхий сургууль төсвөөс 3.5 тэрбум төгрөгийн хувьсах зардал авах хүсэлт гаргасан гэх мэдээлэл олон нийтийн анхаарлыг татлаа.
Ерөнхий сайд энэ мэдээллийг үгүйсгэж, өөрийн гэр бүлийн хамаарал бүхий сургууль ийм хүсэлт гаргаагүй бөгөөд нотлох баримт байхгүй гэж мэдэгдсэн. Улмаар уг асуудал улс төрийн маргааны сэдэв болов.
Мөн төсвийн тодотголын хүрээнд "Гэрт ойрхон сургууль-хамгийн сайн сургууль" арга хэмжээнд 50 тэрбум төгрөг тусгаж, 22 барилгыг сургалтын зориулалтаар ашиглан 9.9 мянган хүүхдийн шинэ багтаамж бий болгохоор төлөвлөсөн мэдээлэл гарлаа.
Ургац хураалтад 2300 цэргийн алба хаагч, 500 гаруй оюутан оролцоно
Намрын ургац хураалт эхэлж буйтай холбоотойгоор Улсын ургацын комисс хуралдаж, ургацыг богино хугацаанд хураан авах, цаг агаарын эрсдэлээс хамгаалах арга хэмжээг эрчимжүүлэхээр болов.
Энэ хүрээнд 2300 цэргийн алба хаагч, 500 гаруй оюутныг сайн дурын үндсэн дээр ургац хураалтад оролцуулахаар төлөвлөжээ. Мөн техник, шатахууны бэлэн байдал, тариалангийн бүсийн зам, эрчим хүчний тасралтгүй ажиллагаанд анхаарах чиглэл өгсөн байна.
“BARILGA EXPO 2026” 40 дэх удаагаа нээлтээ хийлээ
Монгол Улсад орчин үеийн барилгын салбар үүсэж хөгжсөний 100 жилийн ойг тохиолдуулан 40 дэх удаагийн “BARILGA EXPO” олон улсын үзэсгэлэн есдүгээр сарын 11-нд “Буянт-Ухаа” ордонд нээлтээ хийв.
Үзэсгэлэн есдүгээр сарын 11-нээс 13-ны өдрүүдэд үргэлжилж, барилгын шинэ технологи, орон сууц, дэд бүтэц, хөрөнгө оруулалт, чанар стандартын чиглэлийн бүтээгдэхүүн, үйлчилгээг танилцуулж байна.
Улаанбаатарын шинэ орон сууцны дундаж үнэ 4.77 сая төгрөгт хүрэв
Долоо хоногт орон сууцны зах зээлийн нэгэн чухал тоо мөн анхаарал татав. Улаанбаатар хотын шинэ орон сууцны нэг метр квадрат талбайн дундаж үнэ 4.77 сая төгрөг болсон байна. Сүхбаатар дүүрэгт хамгийн өндөр буюу 5.51 сая төгрөгийн түвшинд хүрсэн бол дүүргүүдийн хооронд үнийн өөрчлөлт харилцан адилгүй байжээ.
“Мянган морьтон” арга хэмжээ Горхи-Тэрэлжид боллоо
Монголын адууны соёл, уламжлалыг олон улсад сурталчлах зорилготой “Мянган морьтон” арга хэмжээ Горхи-Тэрэлжийн байгалийн цогцолборт газарт зохион байгуулагдав.
Морьтны жагсаал, нум сум харваа, морин спорт болон үндэсний өв соёлын үзүүлбэрүүдээр дамжуулан Монголын нүүдлийн соёлыг аялал жуулчлалын бүтээгдэхүүн болгон хөгжүүлэхэд чиглэсэн арга хэмжээ боллоо.
Монголын жюү жицүгийн тамирчид ДАШТ-ээс 26 медаль хүртэв
Токио хотноо есдүгээр сарын 3-наас 6-нд болсон жюү жицүгийн дэлхийн аварга шалгаруулах тэмцээнд Монголын “Arte Suave Mongolia Jiu-Jitsu Academy”-ийн тамирчид амжилттай оролцож, хоёр төрлөөс нийт 26 медаль эх орондоо авчрав.
Дэлхийн 53 орны 6500 орчим тамирчин оролцсон тэмцээнээс Монголын тамирчдын үзүүлсэн амжилт долоо хоногийн спортын онцлох мэдээнүүдийн нэг байлаа.
Монголын U20 шигшээ баг хэсгээ тэргүүлэв
Монголын 20 хүртэлх насны залуучуудын шигшээ баг Азийн аварга шалгаруулах тэмцээний урьдчилсан шатны “I” хэсэгт амжилттай өрсөлдөж, хэсгийн тэргүүн байр эзэлжээ.
Монголын баг эхний тоглолтод Умард Марианы Арлуудыг 7:0, дараагийн тоглолтод Гуамыг 3:0-ээр тус тус хожсон байна.
ДЭЛХИЙН ОНЦЛОХ ҮЙЛ ЯВДАЛ
БРИКС-ийн дээд хэмжээний уулзалт Энэтхэгт эхэллээ
Дэлхийн улс төр, эдийн засгийн анхаарлын төвд БРИКС-ийн дээд хэмжээний уулзалт орж байна.
Энэтхэгийн Шинэ Дели хотноо есдүгээр сарын 12, 13-нд болж буй уулзалтад Бразил, ОХУ, Энэтхэг, БНХАУ, Өмнөд Африк болон өргөжсөн гишүүн орнуудын удирдагчид оролцож байна. Ойрхи Дорнодын мөргөлдөөн БРИКС-ийн гишүүн орнуудын байр суурийн ялгааг тодруулж буй бөгөөд уулзалтаас хамтарсан тунхаглал гаргах асуудал яригдаж байна.
Есдүгээр сарын 12-нд Энэтхэгийн Ерөнхий сайд Нарендра Моди, БНХАУ-ын дарга Си Зиньпин нар уулзаж, хоёр улсын бизнесийн харилцаа, иргэдийн зорчих хөдөлгөөн, итгэлцлийг сэргээх асуудлаар ярилцжээ.
Газрын тосны үнэ 100 ам.доллараас давлаа
АНУ-Ираны мөргөлдөөн болон Персийн булангийн эрчим хүчний дэд бүтцэд учирч буй эрсдэлийн улмаас дэлхийн нефтийн зах зээл дахин хүчтэй хөдөллөө.
Brent төрлийн газрын тосны үнэ баррель нь 100 ам.доллараас давсан нь дэлхийн инфляц, шатахууны үнэ болон төв банкуудын мөнгөний бодлогод дарамт учруулах эрсдэлийг нэмэгдүүлж байна.
Хятадын хувьд дэлхийн зах зээл дэх үнийн өсөлтийг хэрэглэгчдэд шууд дамжуулахгүй байх зорилгоор шатахууны үнийн нэмэгдлийг гурав дахь удаагаа хязгаарлажээ.
Энэ нь Монголын шатахууны асуудалтай давхардаж байгаа учраас манай улсын хувьд ч анхаарал татах олон улсын эдийн засгийн хүчин зүйл юм.
Орос–Украины дайн: Алсын тусгалтай цохилтууд нэмэгдэв
Украины дайн энэ долоо хоногт мөн хурц хэвээр байлаа. Есдүгээр сарын 11-нд Оросын дронууд Киев хотын шатахуун түгээх станцуудыг онилж, хоёр хүн амь үрэгдэж, дор хаяж 12 хүн шархадсан талаар Reuters мэдээлэв. Үүний дараа Украин ОХУ-ын нутаг дэвсгэрт дронуудаар хариу цохилт өгсөн байна.
Үүний зэрэгцээ АНУ-ын зуучлагчид Москва, Киевтэй хэлэлцээ хийж, Украины дайныг зогсоох дипломат хүчин чармайлт үргэлжилж байгаа боловч газар нутаг, аюулгүй байдлын баталгааны асуудлаар томоохон санал зөрөлдөөн хэвээр байна.
АНУ ОХУ-ын эсрэг шинэ хоригийн хуулийг хэлэлцэж эхлэв
АНУ-ын Конгресс ОХУ-ын эсрэг эдийн засгийн дарамтыг нэмэгдүүлэх шинэ хоригийн хуулийн төслийг хэлэлцэхээр болжээ.
Сенат уг хуулийн төслийг 86-11 саналаар дэмжсэн бөгөөд ОХУ-ын эрчим хүчийг худалдан авдаг улс орнуудад өндөр тариф ногдуулах боломжийг багтаасан байна.
Хэрэв хэрэгжвэл ОХУ-Хятад, ОХУ-Энэтхэгийн эрчим хүчний худалдаанд төдийгүй дэлхийн газрын тосны зах зээлд нөлөөлөх магадлалтай.
Хиймэл оюун ухааныг зэвсэг, биологийн судалгаанд буруугаар ашиглах эрсдэл анхаарал татав
AI-ийн салбарт ч энэ долоо хоногт ноцтой анхааруулга гарлаа. Anthropic компани хиймэл оюуны загваруудаа биологийн зэвсгийн судалгаа, кибер тагнуулын ажиллагаанд ашиглах оролдлогуудыг таслан зогсоосон талаар мэдээлэв.
Тус компанийн мэдээлснээр AI-г ашиглан эмгэг төрүүлэгчийн туршилт төлөвлөх, кибер халдлага хийх, бусад AI загварыг хууль бусаар хөгжүүлэх оролдлогууд илэрсэн байна.
Энэ нь хиймэл оюун ухааны хөгжлийн зэрэгцээ аюулгүй байдал, зохицуулалт, технологийг зүй бусаар ашиглах эрсдэл улам хурцаар тавигдаж байгааг харуулсан үйл явдал боллоо.
Молдова дахь дроны осол Украины дайны бүсийн эрсдэлийг дахин харуулав
Украины Ерөнхийлөгч В.Зеленский Норвегийн хаан Харольд V-ийн оршуулгад оролцохоор явж байх үеэр Молдовын агаарын орон зайд дрон нэвтэрч, нислэг түр саатсан байна.
Reuters-ийн мэдээлснээр, хоёр дрон Молдовын агаарын орон зайд нэвтэрсний нэг нь нийслэлийн ойролцоо унаж гал гаргасан бол нөгөө нь Румын руу чиглэсэн байна.
Энэ явдал Украины дайн хөрш орнуудын агаарын орон зай, иргэний нислэгийн аюулгүй байдалд хэрхэн нөлөөлж байгааг дахин харууллаа.
