ХБНГУ-ын Канцлер Фридрих Мерц 2026 оны аравдугаар сарын 26-ны өдөр Азийн орнуудаар хийх таван өдрийн айлчлалаа эхлүүлжээ. Түүний айлчлалын эхний цэг Сингапур улс бөгөөд үргэлжлүүлэн Япон, Өмнөд Солонгос улсуудад айлчлахаар төлөвлөжээ.
Ф.Мерцийг аж үйлдвэр, технологи, батлан хамгаалах болон эрчим хүчний салбарын томоохон компаниудын удирдлагуудаас бүрдсэн бизнесийн 30 төлөөлөгч дагалдан явж буй юм байна.
Яг үүнтэй зэрэгцэн ХБНГУ-ын Ерөнхийлөгч Франк-Вальтер Штайнмайер БНХАУ-д айлчилж буй аж. Хэдийгээр эдгээр айлчлалууд албан ёсоор хоорондоо холбоогүй ч дэлхийн нийлүүлэлтийн сүлжээнд заналхийлж буй геополитикийн тогтворгүй нөхцөл байдалд эдийн засгийн хэлхээ холбоо болон аюулгүй байдлын хамтын ажиллагааг бэхжүүлэхэд чиглэж байгаа нь тодорхой байна.
Японд ойрын холбоотнууд хэрэгтэй байна
Канцлер Мерц Сингапурт гадаад бодлогын чухал илтгэл тавьж, Ерөнхий сайд Лоуренс Вонгтой уулзахаар төлөвлөжээ. Улмаар аравдугаар сарын 28-нд Япон улсыг зорих бөгөөд тэнд Ерөнхий сайд Санаэ Такаититай уулзаж, Герман-Японы бизнесийн дээд хэмжээний уулзалтад оролцох аж.
Токиогийн Васэда их сургуулийн Улс төр, олон улсын харилцааны тэнхимийн дэд профессор Бен Ашоне Дойче Велле (DW) агентлагт өгсөн ярилцлагадаа: "Мерцийн айлчлалыг Токиод маш халуун дотноор хүлээн авна. Япон улс сүүлийн арав гаруй жилийн турш аюулгүй байдлын салбарт шинэ холбоотнууд хайж, худалдааны илүү нягт холбоо тогтоохыг эрмэлзэж ирсэн" хэмээн тэмдэглэжээ.
Тэрбээр цааш нь хэлэхдээ "Энэхүү идэвхтэй хамтын ажиллагааны чиг шугам нь Ерөнхий сайд агсан Шинзо Абэгийн үед эхэлсэн бөгөөд өдгөө С.Такаити энэхүү стратегийг тууштай баримталж байна. Үүнд Энэтхэг-Номхон далайн бүс нутагт нэмэгдэж буй хурцадмал байдал болон АНУ-ын Ерөнхийлөгч Дональд Трампын хоёр дахь бүрэн эрхийн хугацаатай холбоотой тодорхойгүй байдал нөлөөлж байна" гэж нэмж дурджээ.
Герман, Япон улсууд өөр өөр боловч хоорондоо холбоотой аюул заналхийлэлтэй тулгарч байна
БНХАУ улам бүр тэлэх бодлого баримталж буй нь Токиогийн хувьд гүнээ түгшүүр төрүүлж байгаа аж. Ялангуяа Бээжин ОХУ болон тааварлашгүй дэглэмтэй Хойд Солонгостой харилцаагаа бэхжүүлж байгаа энэ үед уг асуудал хурцаар яригдаж эхэлсэн. Хятад, Орос улсууд Японы ойролцоо хамтарсан цэргийн сургуулилалт хийж буй бөгөөд Бээжин Тайванийг эх газрын Хятадын хяналтад оруулах байр суурин дээрээ хатуу зогсож буй юм.
Б.Ашонегийн тэмдэглэснээр, Тайвань, Өмнөд Хятадын тэнгис дэх маргаантай арлууд эсвэл бүс нутгийн бусад нутаг дэвсгэрийн маргаанаас үүдэлтэй аливаа мөргөлдөөн дэлхийн худалдаанд ноцтой нөлөө үзүүлэх бөгөөд энэхүү цохилт Германыг ч тойрч гарахгүй аж.
Ашоне "Өнөөдөр Япон, Германы аюулгүй байдлын гол аюул заналхийллүүд ялгаатай байна. Герман улс Оросын Украинд хийсэн түрэмгийлэлд анхаарлаа хандуулж байгаа бол Япон улс Хятад, Хойд Солонгос, Оросыг анхааралтай ажиглаж байна. Гэвч миний ажигласнаар Хятадын учруулж буй аюул заналхийллийн талаарх Германы байр суурь Такаитигийнхтай улам бүр ойртож ирсэн" гэж тэмдэглэжээ.
Түүний хэлснээр, геополитикийн ийм тодорхойгүй нөхцөлд С.Такаити дүрэмд суурилсан олон улсын дэг журам болон "чөлөөт, нээлттэй Энэтхэг-Номхон далайн бүс нутаг" гэсэн үзэл баримтлалын ач холбогдлыг онцлох бололтой.
Экспертийн үзэж буйгаар, Япон улс сүүлийн жилүүдэд өөрийн тэсвэрлэх чадварыг бэхжүүлэх, нийлүүлэлтийн сүлжээний найдвартай байдлыг хангах, түүнчлэн аюулгүй байдлын салбарт гүнзгий түншлэл хөгжүүлэх чиглэлийг барьж байгаа аж.
Япон улс Германы цэргийн оролцоог сайшааж байна
Б.Ашонегийн хэлснээр, Япон улс Герман бүс нутагт цэргийн хүчээ байршуулахыг "сайшааж" байгаа аж. 2021 оны тавдугаар сард "Бавариа" фрегат хөлөг онгоц сүүлийн 20 жилийн хугацаанд Токиод зочилсон Германы Тэнгисийн цэргийн анхны байлдааны хөлөг онгоц болжээ.
Улмаар Японы анги нэгтгэлүүдтэй хамтарсан тэнгисийн болон агаарын сургуулилалтад оролцсон байна. Мөн 2024 оны долдугаар сард Германы "Eurofighter Typhoon" сөнөөгч онгоцууд Японы хойд хэсгийн тэнгэрт Японы байлдааны онгоцуудтай хамтарсан сургуулилалт хийжээ.
Айлчлалын үеэр Ф.Мерц, С.Такаити нар геополитикийн аюул заналхийлэлд хариу арга хэмжээ авах асуудлаар санал солилцох төлөвтэй байгаа аж. Үүнд нийлүүлэлтийн сүлжээний тогтвортой байдлыг хангах, стратегийн чухал ач холбогдолтой салбаруудыг хамгаалах, түүнчлэн өндөр технологийн салбарт нэн чухал. Гэвч одоогийн байдлаар Хятадын хяналтад буй газрын ховор металл зэрэг технологи, бүрэлдэхүүн хэсгүүдийн хүртээмжийг баталгаажуулах асуудлууд багтаж буй юм байна.
БНАСАУ-тай холбоо тогтоох гэсэн Сөүлийн оролдлогод Европ "бухимдаж" байна
Үүний дараа Мерцийн айлчлалын хуваарьт Өмнөд Солонгос улс багтжээ. Тэрбээр Ерөнхийлөгч Ли Жэ Мёнтой уулзаж, Сөүл хотноо болох Германы бизнесийн Ази-Номхон далайн 19 дүгээр бага хурлыг нээх аж. Мөн Хойд болон Өмнөд Солонгосын хилийн дагуу үргэлжлэх цэрэггүйжүүлсэн бүсэд зочлохоор төлөвлөжээ.
"Асан" улс төрийн судалгааны хүрээлэн (The Asan Institute for Policy Studies)-гийн эрдэм шинжилгээний ажилтан Саэми Кимийн үзэж байгаагаар, аюулгүй байдлын асуудал Сөүлд болох хэлэлцүүлгийн гол сэдэв байх нь.
Гэвч house Германы улс төрч Өмнөд Солонгосоос Хойд Солонгостой "ойртох", улмаар ОХУ-тай холбогдох гэсэн алхмуудад сэтгэл зовниж буйгаа илэрхийлж магадгүй аж. Тэрбээр "Сөүл хориг арга хэмжээг зөрчөөгүй гэж мэдэгдэж байгаа ч сүүлийн үед Орос руу газрын тосны бүтээгдэхүүн экспортлох асуудал яригдсан" гэж тэмдэглэв.
Шинжээчийн хэлснээр, Ким Жон Уны дэглэм Украинд хийж буй дайнд оролцуулахаар өөрийн цэргээ илгээсэн байхад Өмнөд Солонгос Пёньянтай харилцаа холбоо тогтоохыг оролдсоор байгаа аж. Ким "Зөвхөн Герман төдийгүй Европын олон улс орнууд Лигийн засаг захиргаа Хойд Солонгос болон Оростой харилцаагаа сайжруулахыг оролдож байгаад бухимдана" гэж хэлжээ.
Өмнөд Солонгос улс БНАСАУ-д хүмүүнлэгийн тусламж үзүүлсээр байгаа бол Хойд Солонгосын дэглэм Хятад, Оростой эдийн засгийн харилцаагаа бэхжүүлсээр байгаа билээ. Тэрбээр "Засгийн газар эдгээр арга хэмжээний зарим нь урт хугацаандаа Өмнөд Солонгосын өөрийн ашиг сонирхолд хохирол учруулж болзошгүйг анхаарах хэрэгтэй" гэж онцолжээ.
Өмнөд Солонгос улс Германы түүхээс сургамж авч чадах уу?
Үүний зэрэгцээ Ф.Мерц 1990 оны Германы нэгдлийн туршлага дээр үндэслэн Солонгосын хоёр улсын хамтын ажиллагааг хөгжүүлэх оролдлогын талаар өөрийн санал бодлоо хуваалцах боломжтой аж.
Ким "Мэдээж Өмнөд Солонгос үүнээс тодорхой сургамж авч болох ч маш олон ялгаа бий. Албан ёсоор хоёр Солонгос дайны байдалд хэвээр, Сөүл яг хил дээр нь орших цөмийн зэвсэгтэй болохыг эрмэлзэж буй улстай харилцаж байна" гэж тэмдэглэжээ.
Цэрэггүйжүүлсэн бүсэд (DMZ) зочлох үед Мерцэд Хойд Солонгосыг зайнаас харах боломж олдоно. Гэвч өнгөрсөн сард Өмнөд Солонгосын гурван цэрэг Хойд Солонгосын минад дэлбэрч шархадсаны улмаас үүссэн хурцадмал байдлаас шалтгаалан энэхүү айлчлал цуцлагдаж магадгүй аж. Пёньян Сөүлийн энэхүү үйл явдлыг зохиомол жүжиг хэмээн буруутгаж буй юм байна.
Эх сурвалж: DW